Cha đẻ Ethereum Vitalik Buterin: 16 vấn đề khó khăn trong thế giới tiền điện tử từ năm 2014 và thực trạng hiện tại

Vào năm 2014, lập trình viên người gốc Canada và là đồng sáng lập Ethereum Vitalik Buterin đã trình bày danh sách các vấn đề khó khăn trong toán học, khoa học máy tính và kinh tế mà anh cho là quan trọng đối với sự phát triển của ngành công nghiệp tiền điện tử.

Trong một tweet gần đây, anh đã giới thiệu bài báo nói về 16 vấn đề từ năm 2014 và xem xét chúng đã được giải quyết hay chưa, bên cạnh các khó khăn mới của năm 2019.

I take a look back at my “Hard Problems in Cryptocurrency” blogpost and presentation from 2014, and see what progress we’ve made.https://t.co/AFNR5EUEdF

— vitalik.eth (@VitalikButerin) November 24, 2019

“Tôi đã xem lại trang blog và bài thuyết trình “Những vấn đề khó khăn trong thế giới tiền điện tử” của mình từ năm 2014 và đánh giá quá trình giải quyết

Các vấn đề được chia thành ba loại: (i) mật mã – dự kiến có thể giải quyết được bằng kỹ thuật toán học thuần túy, (ii) lý thuyết đồng thuận – chủ yếu cải tiến PoW và PoS, (iii) kinh tế – tạo ra các cấu trúc ưu đãi dành cho những người tham gia và lớp ứng dụng nhiều hơn lớp giao thức. Chúng ta có thể thấy một số tiến bộ đáng kể trong tất cả các loại mặc dù có sự chênh lệch giữa chúng.

Vấn đề mật mã

Mật mã học là thực tiễn và nghiên cứu kỹ thuật nhằm tạo ra hệ thống liên lạc an toàn với sự có mặt của các bên thứ ba được gọi là đối thủ. Mục tiêu chính là phát triển và phân tích các giao thức ngăn chặn bên thứ ba hoặc cộng đồng đọc tin nhắn riêng tư. Theo Wikipedia, các khía cạnh khác của bảo mật thông tin như bảo mật dữ liệu, tính toàn vẹn dữ liệu, xác thực và chống thoái thác là trọng tâm của mật mã học hiện đại. Sau đây là một số vấn đề khó khăn và hiện trạng của tiền điện tử:

  1. Khả năng mở rộng blockchain

Khả năng mở rộng blockchain là một trong những vấn đề lớn nhất trong không gian tiền điện tử. Nếu chỉ có một số thực thể có thể chạy đầy đủ các node thì họ có thể âm mưu, thông đồng tự thêm một số lượng lớn Bitcoin và người dùng khác không thể biết về khối không hợp lệ nếu không tự xử lý toàn bộ khối.

Vấn đề: tạo ra thiết kế blockchain duy trì các đảm bảo bảo mật như Bitcoin, trong khi kích thước tối đa của node mạnh nhất đang tồn tại để duy trì hoạt động mạng về cơ bản là số lượng giao dịch.

Tình trạng: Tiến bộ lớn về lý thuyết, nhưng đang chờ đánh giá thực tế hơn.

Cho đến nay, công ty đã có những tiến bộ lớn về khả năng mở rộng ở mặt lý thuyết. Năm năm trước, hầu như không ai biết về sharding nhưng bây giờ thiết kế sharding đã phổ biến hơn. Bên cạnh Ethereum 2.0, nhiều tài liệu nghiên cứu khác như OmniLedger, LazyLedger, Zilliqa ra mắt mỗi tháng.

Theo Vitalik Buterin, “nó sẽ tiếp tục tiến bộ”. Anh cũng nói thêm rằng chúng có rất nhiều kỹ thuật cho phép các nhóm trình xác nhận an toàn đạt được sự đồng thuận về nhiều dữ liệu hơn một trình xác nhận cá nhân có thể xử lý, cũng như cho phép khách hàng xác minh gián tiếp tính hợp lệ và tính khả dụng đầy đủ của các khối thậm chí dưới điều kiện tấn công 51%.

Vitalik Buterin – Cha đẻ Ethereum

Tuy nhiên, sharding blockchain vẫn chưa đi vào hoạt động thực sự. Về lý thuyết, có thể dễ dàng khẳng định chủ yếu là tranh chấp về các chi tiết còn lại, những thách thức về tính ổn định của mạng sharding và giảm thiểu rủi ro của việc tập trung hóa… nhưng chúng ta không thể giải quyết những thách thức còn lại chỉ bằng cách suy nghĩ mà phải có giải pháp thiết thực.

Dưới đây là một trong những công nghệ quan trọng nhất:

  • Lấy mẫu ngẫu nhiên – cho phép mẫu nhỏ chọn ngẫu nhiên ủy ban (committee) để thống kê độc lập cho bộ xác nhận đầy đủ:
    https://github.com/ethereum/wiki/wiki/Sharding-FAQ#how-can-we-solve-the-single-shard-takeover-attack-in-an-uncoordinated-majority-model
  • Bằng chứng gian lận – cho phép các node riêng lẻ phát hiện ra lỗi để thông báo tới mọi người:
    https://bitcoin.stackexchange.com/questions/49647/what-is-a-fraud-proof
  • Bằng chứng về custody – cho phép trình xác nhận xác thực đã tải xuống và xác minh một số dữ liệu riêng lẻ:
    https://ethresear.ch/t/1-bit-aggregation-friendly-custody-bonds/2236
  1. Timestamping

Vấn đề: tạo ra hệ thống tương thích khuyến khích phân phối mặc dù đó là lớp phủ bên trên blockchain hoặc chính blockchain, giúp duy trì thời gian hiện tại với độ chính xác cao.

Trong một bản phân phối bình thường, tất cả người dùng hợp pháp đều có đồng hồ thời gian “thực” và độ lệch chuẩn là 20 giây, giải pháp được phép dựa trên khái niệm “node N” hiện có.

Tình trạng: Hoàn thành một số tiến trình

Ethereum đã thực sự sống sót tốt với thời gian chặn 13 giây mà không cần công nghệ timestamping đặc biệt tiên tiến. Nó chỉ sử dụng một kỹ thuật đơn giản, theo đó khách hàng không chấp nhận khối có timestamping đã nêu sớm hơn thời gian tại địa phương của khách hàng. Tuy nhiên, không có các cuộc tấn công nghiêm trọng nào xảy ra để kiểm tra tính năng này.

Đề xuất gần đây về timestamp được điều chỉnh theo mạng đang cố gắng cải thiện hiện trạng bằng cách cho phép khách hàng xác định thống nhất thời gian trong trường hợp khách hàng không biết chắc chắn thời gian tại địa phương. Đề xuất này hiện vẫn chưa được thử nghiệm. Nhìn chung, timestamping hiện không đáng kể so với những thách thức nhận ra từ nghiên cứu; điều này có thể sẽ thay đổi một khi nhiều chuỗi PoS xuất hiện trực tuyến như các hệ thống trực tiếp thực sự.

  1. Arbitrary Proof of Computation

Vấn đề: tạo chương trình POC_PROVE(P,I) -> (O,Q) và POC_VERIFY (P,O,Q) -> {0, 1} sao cho POC_PRISE chạy chương trình P trên đầu vào I; trả về đầu ra chương trình O; PoC Q, POC_VERIFY lấy P, O, Q và đầu ra Q, O được hoặc không được thuật toán POC_PRISE sử dụng P tạo ra một cách hợp lý.

Tình trạng: Tốt về cả tiến độ lý thuyết và thực tiễn.

Về cơ bản, Arbitrary Proof of Computation là để xây dựng SNARK (hoặc STARK, SHARK hoặc…). Và Ethereum đã hoàn thành chỉ tiêu đó. NARK ngày càng được hiểu rõ và thậm chí được sử dụng trong nhiều blockchain hiện nay (ví dụ Tornado.cash trên Ethereum). Hơn nữa, SNARKs cực kỳ hữu ích, cả về công nghệ bảo mật (xem Zcash và tornado.cash) và khả năng mở rộng (xem root dữ liệu xóa mã ZK Rollup, STARKDEX và STARKing).

Mặt khác, vẫn còn tồn tại những khó khăn. Ví dụ, làm cho các hàm hash thân thiện với số hóa học là một thách thức lớn, đồng thời, chứng minh hiệu quả truy cập bộ nhớ ngẫu nhiên cũng không hề đơn giản chút nào. Đặc biệt, câu hỏi về việc liệu O(n * log(n)) ‘nổ tung’ trong thời gian hoạt động có phải là giới hạn cơ bản hay không vẫn chưa được giải quyết. Hơn nữa, thuật toán cũng có những rủi ro như các chương trình hiện có có lỗi. Tóm lại, vấn đề nằm ở chi tiết, không phải yếu tố cơ bản.

  1. Code Obfuscation

Vấn đề: là cách để “mã hóa” chương trình, theo đó, chương trình được mã hóa vẫn sẽ cung cấp cùng một đầu ra cho cùng một đầu vào, nhưng “những gì xảy ra bên trong” chương trình sẽ bị ẩn. Ví dụ, một chương trình chứa khóa riêng tư chỉ cho phép khóa riêng tư ký một số tin nhắn nhất định.

Tình trạng: Tiến độ chậm.

Tạo ra được biện pháp khắc phục code obfuscation (kỹ thuật làm rối code) sẽ rất hữu ích cho các giao thức blockchain. Các trường hợp sử dụng rất tinh vi bởi vì phải chống lại khả năng chương trình obfuscated on-chain bị sao chép và chạy trong một môi trường khác với chính chuỗi đó.

Một điều khiến Buterin quan tâm là loại bỏ chương trình vận hành tập trung khỏi các tiện ích chống thông đồng bằng cách thay thế bằng một chương trình bị làm rối có chứa một số PoW sẽ rất tốn kém khi chạy nhiều lần với các đầu vào khác nhau nhằm cố gắng xác định hành động của cá nhân người tham gia.

Thật không may, đó vẫn là một vấn đề khó khăn mặc dù đang được khắc phục dần dần. Một mặt, cố gắng hạn chế số lượng giả định về các đối tượng toán học thực tế hiện có mà chúng ta chưa xác định được. Mặt khác, nỗ lực thực thi các đối tượng toán học mong muốn. Nhưng tất cả quá trình còn khá dài trước khi hoàn toàn tạo ra một cái gì đó khả thi và an toàn.

  1. Mật mã học dựa vào hash

Vấn đề: tạo thuật toán chữ ký không có giả định bảo mật, nhưng thuộc tính oracle ngẫu nhiên của hash duy trì bảo mật 160 bit so với các máy tính cổ điển (ví dụ 80 so với lượng tử nhờ vào thuật toán của Grover) với kích thước tối ưu và các thuộc tính khác.

Tình trạng: Hoàn thành một số tiến trình.

Đã có 2 chuỗi đạt được tiến bộ về vấn đề này kể từ năm 2014 là SPHINCS và STARK.

Do đó, SPHINCS – sơ đồ chữ ký “stateless” (sử dụng nhiều lần không yêu cầu ghi nhớ thông tin như một nonce), đã được phát hành ngay sau khi công bố danh sách này và cung cấp sơ đồ chữ ký hoàn toàn dựa trên hash có kích thước khoảng 41 kB.

Bên cạnh đó, STARK cũng có thể tạo chữ ký có kích thước tương tự dựa trên hash. Trong thực tế, tính năng không chỉ giới hạn ở chữ ký mà còn có thể thực hiện với cả bằng chứng không kiến thức tổng quát.

Vấn đề chính chưa được giải quyết với mật mã dựa trên hash là chữ ký tổng hợp, giống những gì tổng hợp BLS tạo ra. Như chúng ta đã biết, tạo ra một STARK trên nhiều chữ ký Lamport là không hiệu quả. Do đó, cần có một kế hoạch khả thi hơn.

Vấn đề lý thuyết đồng thuận

Lý thuyết đồng thuận (Consensus theory) là lý thuyết xã hội có hệ thống chính trị hoặc kinh tế công bằng và sự thay đổi xã hội nên diễn ra trong các thể chế xã hội mà lý thuyết này cung cấp. Lý thuyết đồng thuận trái ngược hoàn toàn với lý thuyết xung đột, cho rằng thay đổi xã hội chỉ đạt được thông qua xung đột. Sau đây là một số vấn đề khó khăn và hiện trạng của lý thuyết đồng thuận trong tiền điện tử:

  1. PoW kháng ASIC

Vấn đề: tạo ra thuật toán PoW dựa trên một loại tính toán rất khó chuyên môn hóa, là một cách tiếp cận để giải quyết vấn đề.

Trạng thái: Đã giải quyết hết mức có thể.

Sáu tháng sau khi bài viết “các vấn đề khó khăn” của người đồng sáng lập được công bố, Ethereum đã giải quyết thuật toán PoW kháng ASIC: Ethash.

Ethash được đề cập như một thuật toán bộ nhớ cứng (memory-hard algorithm). Về lý thuyết, bộ nhớ truy cập ngẫu nhiên trong các máy tính thông thường đã được tối ưu hóa, do đó, rất khó để cải thiện các ứng dụng chuyên dụng. Để đạt được tính kháng ASIC, Ethash cho phép bộ nhớ truy cập vào phần chi phối chạy tính toán PoW.

Mặc dù không phải là thuật toán bộ nhớ cứng đầu tiên, nhưng Ethash mang lại một điểm mới khác: sử dụng tra cứu ẩn danh ngẫu nhiên trên một DAG hai cấp độ, cho phép đánh giá chức năng theo hai cách.

Ethash đã chứng minh thành công đáng kể về tính năng kháng ASIC. Sau ba năm và hàng tỷ đô la phần thưởng khối được tạo ra, ASIC tồn tại với công suất cao nhất và hiệu quả hơn gấp 2 – 5 lần so với GPU. Ngoài ra, ProgPoW đã được đề xuất thay thế, vì hầu hết mọi người nói rằng các thuật toán kháng ASIC có tuổi thọ hạn chế và khả năng kháng ASIC có nhược điểm giúp giảm chi phí cho cuộc tấn công 51% (ví dụ: tấn công 51% vào Ethereum Classic).

Ngoài ra, các thuật toán PoW có thể cung cấp mức kháng ASIC trung bình, tuy nhiên, mức kháng như vậy là hạn chế vì cả ASIC và PoW không phải là ASIC đều có điểm yếu. Về lâu dài, PoS là sự lựa chọn tốt hơn cho sự đồng thuận của blockchain.

  1. PoW hữu ích

Vấn đề: làm cho hàm PoW trở nên hữu ích. Ví dụ, [email protected] là một chương trình mà người dùng có thể tải phần mềm xuống máy tính để mô phỏng cuộn gập protein và cung cấp cho các nhà nghiên cứu nguồn dữ liệu lớn để giúp họ chữa bệnh.

Trạng thái: Có thể không đạt được, trừ một ngoại lệ

Thuật toán PoW yêu cầu nhiều thuộc tính:

  • Khó tính toán
  • Dễ dàng xác minh
  • Không phụ thuộc vào lượng lớn dữ liệu bên ngoài
  • Có thể được tính toán một cách hiệu quả trong các chunk có kích thước nhỏ

Thật không may, không có nhiều tính toán hữu ích duy trì tất cả các thuộc tính này và hầu hết các tính toán có tất cả các thuộc tính đó chỉ “hữu ích” trong một thời gian rất ngắn để xây dựng tiền điện tử có liên quan.

Mặt khác, có một ngoại lệ có thể xảy ra: thế hệ bằng chứng không kiến thức (Zero-knowledge proofs). Các khía cạnh của tính hợp lệ blockchain trong các bằng chứng không kiến thức là khó tính toán và dễ dàng xác minh.

Tính hợp lệ blockchain của bằng chứng không kiến thức mang lại giá trị lớn cho người dùng, hỗ trợ đáng kể trong việc cải thiện tính an toàn và khả năng mở rộng của blockchain. Ngoài ra, người dùng có thể thay thế nhu cầu xác minh chuỗi trực tiếp. Coda đang làm điều này, mặc dù thiết kế blockchain đơn giản hóa được tối ưu rất nhiều cho khả năng chứng minh.

  1. PoS

Vấn đề: một cách khác để giải quyết vấn đề tập trung khai thác là hủy bỏ hoàn toàn hoạt động khai thác và chuyển sang các cơ chế khác để tính trọng số của từng node trong sự đồng thuận. Cho đến nay, giải pháp phổ biến nhất đang được nhắc đến là PoS, có nghĩa là thay vì xem mô hình đồng thuận là “một đơn vị sức mạnh CPU, một phiếu bầu” thì nó trở thành “một đơn vị tiền tệ, một phiếu bầu”.

Tình trạng: Tiến bộ tốt về lý thuyết, chờ đánh giá thực tế.

Để duy trì an ninh kinh tế, các node phải có giao thức checkpoint bổ sung khi đồng bộ hóa lần đầu tiên và nếu ngoại tuyến sau hơn vài tháng. Trong khi rất nhiều người ủng hộ PoW vẫn bám lấy thuật toán này bởi vì phát hiện ra “đầu” chuỗi có dữ liệu duy nhất đến từ chính phần mềm client blockchain – là một nguồn đáng tin cậy. Mặt khác, những người ủng hộ PoS sẵn sàng xem các yêu cầu tin cậy được thêm vào là không đáng kể. Do đó, cách vận hành PoS thông qua tiền gửi bảo đảm dài hạn trở nên rõ ràng.

Hiện tại, phần lớn các thuật toán đồng thuận thú vị về cơ bản tương tự PBFT, nhưng thay thế bộ xác thực cố định bằng danh sách động mà bất kỳ ai cũng có thể tham gia – thông qua việc gửi token vào hợp đồng thông minh cấp hệ thống và rút tiền có kỳ hạn. Các thuật toán này có “quyền kinh tế” trong nhiều trường hợp, chẳng hạn xử phạt các trình xác nhận thực hiện hành động vi phạm giao thức theo một số cách nhất định.

Cũng theo quan điểm của Vitalik Buterin, các tranh cãi còn lại về PoS đang tối ưu hóa ưu đãi kinh tế và chính thức hóa hơn nữa chiến lược đối phó với các cuộc tấn công 51%. Ngoài ra, thông số Casper CBC vẫn được sử dụng để cải thiện hiệu quả.

Một số thuật toán đặc biệt của công ty cho đến nay:

  • Casper FFG: https://arxiv.org/abs/1710.09437
  • Tendermint: https://tendermint.com/docs/spec/consensus/consensus.html
  • HotStuff: https://arxiv.org/abs/1803.05069
  • Casper CBC: https://vitalik.ca/general/2018/12/05/cbc_casper.html
  1. Proof of Storage

Vấn đề: Một lựa chọn thay thế cho vấn đề này là sử dụng tài nguyên tính toán khan hiếm, bên cạnh sức mạnh tính toán hoặc tiền tệ. Có 2 lựa chọn thay thế chính đã được đề xuất là lưu trữ và băng thông.

Proof of storage (Bằng chứng lưu trữ) là một cái gì đó chắc chắn có thể được thực hiện thông qua tính toán. Một trong những lợi thế của nó là hoàn toàn kháng ASIC – loại lưu trữ có trong ổ cứng đã gần tối ưu.

Tình trạng: nhiều tiến bộ về lý thuyết, cần đánh giá thực tế hơn.

Chia và File coin là 2 blockchain có kế hoạch sử dụng giao thức proof of storage. Có nghĩa là các thuật toán này chưa được thử nghiệm trong tự nhiên. Mối quan tâm chính của họ là tính tập trung: những thuật toán này thực sự sẽ bị ảnh hưởng bởi những người dùng nhỏ hơn sử dụng dung lượng lưu trữ dự phòng hay họ sẽ bị chi phối bởi các trang trại khai thác lớn?

Khía cạnh kinh tế

Kinh tế học tiền điện tử đề cập đến nghiên cứu về tương tác kinh tế trong các môi trường đối nghịch. Thách thức cơ bản nằm trong các hệ thống P2P phi tập trung, theo đó, không trao quyền kiểm soát cho bất kỳ bên tập trung nào. Do vậy, rất có khả năng tác nhân xấu sẽ tìm cách phá vỡ hệ thống. Các phương pháp tiếp cận kinh tế học tiền điện tử kết hợp giữa mật mã học và kinh tế học để tạo ra các mạng P2P phi tập trung phát triển mạnh mẽ theo thời gian mặc dù các đối thủ đang cố gắng phá vỡ chúng. Theo trích dẫn từ cuốn sách Token Economy của Shermin Voshmgir, mật mã học hỗ trợ cho các hệ thống này là điều làm cho giao tiếp P2P trong các mạng được bảo mật và tính kinh tế là điều khuyến khích tất cả các tác nhân đóng góp cho mạng để nó tiếp tục phát triển theo thời gian. Sau đây là một số vấn đề khó khăn và thực trạng của kinh tế học tiền điện tử:

  1. Tài sản crypto ổn định về mặt giá trị

Vấn đề: đối với Bitcoin, biến động giá là một trong những vấn đề lớn nhất. Vì vậy, mục đích ở đây là xây dựng tài sản mật mã với mức giá ổn định.

Tình trạng: Hoàn thành một số tiến trình.

Sau khi giảm 93% giá trị tài sản thế chấp cơ bản (ETH), MarketDAO vẫn tồn tại và giữ ổn định trong gần 2 năm với hơn 100 triệu đô la DAI được phát hành. Coin này đã trở thành một trụ cột cho hệ sinh thái Ethereum. Hơn nữa, nhiều dự án Ethereum đã hoặc đang tích hợp MarketDAO.

Mặc dù hệ thống MakerDAO đã sống sót qua các điều kiện kinh tế khó khăn vào năm 2019, nhưng đó không phải là khó khăn nhất có thể xảy ra. Trong quá khứ, Bitcoin đã giảm tới 75% trong hai ngày và điều tương tự có thể ập đến với Ether hoặc bất kỳ tài sản thế chấp nào khác vào một ngày nào đó.

Một thách thức lớn hơn là sự ổn định của các hệ thống giống như MakerDAO phụ thuộc vào một số sơ đồ oracle cơ bản. Mặc dù đã có nhiều nỗ lực (xem #16), nhưng jury vẫn chưa biết hệ thống oracle có sức chịu đựng tốt đến mức nào dưới áp lực kinh tế lớn.

Hiện tại, tài sản thế chấp được MakerDAO kiểm soát đã thấp hơn giá trị của token MKR. Nếu mối quan hệ này đảo ngược, những người nắm giữ MKR sẽ có động lực để cố gắng “cướp lấy” hệ thống MakerDAO. Có nhiều cách để cố gắng bảo vệ chống lại các cuộc tấn công như vậy, nhưng chưa được thử nghiệm trong cuộc sống thực.

  1. Ưu đãi lợi ích công cộng phi tập trung

Vấn đề: “Lợi ích công cộng” là một trong những thách thức của hệ thống kinh tế nói chung. Hầu hết các vấn đề đối với thách thức này cho đến nay đều liên quan đến các giả định và yêu cầu tập trung khác.

Tình trạng: Hoàn thành một số tiến trình.

Tài trợ cho lợi ích công cộng thường được chia thành 2 vấn đề: vấn đề tài trợ (lấy tiền từ đâu cho lợi ích công cộng) và vấn đề tổng hợp ưu tiên (làm thế nào để xác định đâu là lợi ích công cộng chính đáng). Nếu vấn đề thứ hai được giải quyết thì vấn đề chung sẽ chủ yếu dồn vào vấn đề thứ nhất (xem #14).

Nói chung, không có đột phá mới đáng kể ở khía cạnh này. Có 2 giải pháp chính: Thứ nhất, cố gắng khơi gợi những đóng góp cá nhân bằng cách gửi cho mọi người đã làm như vậy phần thưởng xã hội, chẳng hạn như từ thiện thông qua phân biệt giá margin và huy hiệu quyên góp chống sốt rét trên Peepeth. Thứ hai, thu tiền từ các ứng dụng có hiệu ứng mạng.

Trong vùng đất blockchain, có một số tùy chọn có thể thực hiện việc này:

  • Ra mắt coin
  • Nhận một phần phí giao dịch ở cấp giao thức (ví dụ: qua EIP 1559).
  • Nhận một phần phí giao dịch từ một số ứng dụng lớp 2 (ví dụ: Uniswap)
  • Nhận một phần phí khác (ví dụ: đăng ký ENS)
  1. Hệ thống danh tiếng

Vấn đề: thiết kế một hệ thống danh tiếng chính thức bao gồm điểm số rep(A,B) -> V trong đó V là danh tiếng của B theo quan điểm của A. Đó là cơ chế xác định xác suất mà một bên có thể được một bên khác tin cậy và cơ chế cập nhật danh tiếng cung cấp hồ sơ tương tác mở hoặc đã hoàn thiện.

Tình trạng: Tiến độ chậm.

Từ năm 2014, không có nhiều hoạt động trên các hệ thống danh tiếng. Có lẽ hoạt động tốt nhất là TCR (Token Curated Registry) để tạo danh sách giám sát các thực thể/đối tượng đáng tin cậy, chẳng hạn như Kleros TCR ERC20 hợp lệ.

Các hệ thống danh tiếng của loại chủ quan chưa thực sự được thử nghiệm, có lẽ do không đủ thông tin về “biểu đồ xã hội” của những mối liên kết con người đã được công khai thành chuỗi dưới một hình thức nào đó. Nếu những thông tin này bắt đầu tồn tại vì nhiều lý do khác nhau, thì hệ thống danh tiếng chủ quan có thể trở nên phổ biến hơn.

  1. Proof of excellence

Vấn đề: Đây là một giải pháp thú vị nhưng phần lớn chưa được khám phá, cụ thể là vấn đề phân phối token (có nhiều lý do tại sao nó không thể phục vụ tốt cho hoạt động khai thác) sử dụng các tác vụ hữu ích về mặt xã hội nhưng đòi hỏi nỗ lực và tài năng sáng tạo của con người. Chẳng hạn, đưa ra “proof of proof” tiền tệ tặng thưởng cho người chơi để trình bày bằng chứng toán học về các định lý nhất định.

Tình trạng: Không có bất kỳ tiến triển nào, phần lớn vấn đề bị lãng quên.

Thay vào đó, cách tiếp cận thay thế chủ yếu để phân phối token phổ biến là airdrop. Thông thường, các token được phân phối khi khởi chạy theo tỷ lệ tương ứng với holding hiện tại của một số token khác hoặc dựa trên một số số liệu khác (ví dụ như Handshake airdrop).

Xác minh trực tiếp tính sáng tạo của con người chưa thực sự được thử nghiệm. Với tiến bộ gần đây về AI, vấn đề tạo ra một nhiệm vụ mà chỉ con người có thể làm nhưng máy tính có thể xác minh còn quá khó.

14 [sic]. Số liệu đóng góp phi tập trung

Vấn đề: Thật không may, khuyến khích tạo ra lợi ích công cộng không phải là vấn đề duy nhất mà tập trung hóa giải quyết. Một vấn đề khác nữa là xác định lợi ích công cộng nào có giá trị tạo ra ngay từ đầu và mức độ nỗ lực cụ thể để hoàn thành việc tạo ra lợi ích công cộng theo cấp độ. Thử thách này liên quan đến vấn đề #16.

Trạng thái: Hoàn thành một số tiến trình, tập trung vào một số thay đổi.

Gần đây, việc xác định giá trị của các đóng góp vì lợi ích công cộng không còn cố gắng tách biệt việc xác định nhiệm vụ và xác định chất lượng hoàn thành vì hai điều này rất khó tách rời trong thực tế.

May mắn thay, có một số tiến bộ lớn về điều này, đặc biệt là trong việc phát hiện ra tài trợ Quadratic. Đó là một cơ chế mà các cá nhân có thể quyên góp cho các dự án, sau đó dựa trên số người đã quyên góp, số tiền họ quyên góp và sử dụng công thức để tính toán số tiền họ sẽ quyên góp nếu họ phối hợp hoàn hảo với nhau (nghĩa là đã tính đến lợi ích của nhau và không gây thiệt hại cho lợi ích chung). Ngoài ra, vui lòng xem #11 để biết nguồn tài trợ chủ yếu đến từ đâu.

Hãy chú ý rằng cơ chế này tập trung vào việc thỏa mãn các giá trị của một số cộng đồng, chứ không phải là thỏa mãn một số mục tiêu nhất định, bất kể có ai quan tâm đến nó hay không. Bởi vì vấn đề của giá trị là phức tạp nên cách tiếp cận này có thể phải mạnh mẽ hơn nhiều đến mức chưa từng có.

Mặt khác, tài trợ Quadratic thậm chí đã được thử nghiệm trong cuộc sống thực với thành công đáng kể, đặc biệt là vòng tài trợ bậc hai Gitcoin gần đây. Nó cũng có một số tiến bộ đáng kể trong việc cải thiện tài trợ bậc hai và các cơ chế tương tự; nhất là tài trợ bậc hai giới hạn theo cặp để giảm thiểu khả năng thông đồng. Bên cạnh đó, cũng đã có nghiên cứu về đặc điểm kỹ thuật và triển khai công nghệ bỏ phiếu chống hối lộ, đề phòng người dùng chứng minh cho các bên thứ ba mà họ bỏ phiếu để giúp ngăn chặn nhiều loại tấn công thông đồng và hối lộ.

chua-xong-cha-de-ethereum-vitalik-buterin-16-van-de-kho-khan-trong-the-gioi-tien-dien-tu-tu-nam-2014-va-thuc-trang-hien-tai

15 [sic]. Hệ thống chống Sybil

Vấn đề: tạo “hệ thống nhận dạng duy nhất” – hệ thống tạo token chứng minh rằng danh tính không tham gia vào cuộc tấn công Sybil, nhưng Ethereum muốn có một hệ thống tốt hơn và các tính năng bình đẳng hơn so với “một phiếu – một đô la”; sẽ lý tưởng hơn nếu “một người – một phiếu”.

Tình trạng: Hoàn thành một số tiến trình.

Có khá nhiều nỗ lực để giải quyết vấn đề liên quan đến con người. Ngoài ra, với sự quan tâm ngày càng tăng đối với các kỹ thuật như bỏ phiếu bậc hai và tài trợ bậc hai, nhu cầu về một số loại hệ thống chống Sybil có sự tham gia của con người tiếp tục tăng lên. Hy vọng rằng sự phát triển không ngừng của các kỹ thuật này và những kỹ thuật mới có thể được tạo ra để đáp ứng điều đó.

Một số nỗ lực đáng ghi nhớ:

  • HumanityDAO: https://www.humanitydao.org/
  • Pseudonym parties: https://bford.info/pub/net/sybil.pdf
  • POAP (“proof of attendance protocol”): https://www.poap.xyz/
  • BrightID: https://www.brightid.org/
  1. Số liệu thành công phi tập trung

Vấn đề: đưa ra và thực hiện phương pháp phi tập trung để đo lường các biến số trong thế giới thực có thể đo lường bất cứ thứ gì mà con người hiện đạt được sự đồng thuận sơ bộ (về giá của một tài sản, nhiệt độ, nồng độ CO2 toàn cầu). Điều này gần đây được gọi là “vấn đề oracle”.

Một thách thức khác là mọi người muốn dựa trên các hệ thống này để hướng dẫn chuyển số lượng tài sản lớn hơn giá trị kinh tế của token gốc của hệ thống.

Tình trạng: Hoàn thành một số tiến trình.

Augur là ví dụ lớn nhất được biết đến của oracle phi tập trung đang hoạt động vì đã xử lý kết quả cho hàng triệu đô la đặt cược. Một ví dụ khác là TCR Kleros. Tuy nhiên, các hệ thống này vẫn chưa được thử nghiệm cơ chế fork trong thế giới thực do còn tranh cãi hoặc do cuộc tấn công 51%; cũng có nghiên cứu về vấn đề oracle xảy ra bên ngoài không gian blockchain dưới dạng tài liệu “dự đoán ngang hàng”;

Về thách thức thứ hai, theo lý thuyết, với những điều kiện này, có động cơ thông đồng để đưa ra câu trả lời sai và đánh cắp tiền. Trong trường hợp như vậy, hệ thống sẽ fork và token hệ thống ban đầu có thể trở nên vô giá trị, nhưng holder vẫn sẽ nhận được tiền lãi từ bất kỳ giao dịch chuyển nhượng tài sản nào mà họ định hướng sai. Stablecoin (xem #10) là một trường hợp đặc biệt nghiêm trọng về điều này.

Một cách để giải quyết vấn đề là hệ thống giả định các nhà cung cấp dữ liệu trung thực có lòng vị tha tồn tại và tạo ra cơ chế xác định danh tính cũng như chỉ cho phép chúng khởi động chậm để nếu những kẻ gây hại bắt đầu bỏ phiếu cho người dùng hệ thống tin cậy vào oracle thì họ có thể thoát ra trước tiên theo trật tự. Trong mọi trường hợp, cần thiết phải phát triển hơn nữa công nghệ oracle.

Một số vấn đề mới

Trong năm 2019, mặc dù các vấn đề quan trọng mới tiếp tục được chỉ ra, nhưng tình hình đã có những thay đổi đáng kể. Dưới đây là một số tùy chọn chính:

  1. Làm rối loạn mã hóa: như #4
  2. Tiếp tục công việc mật mã hậu lượng tử: dựa trên hash và các đối tượng toán học “có cấu trúc” bảo mật hậu lượng tử, ví dụ đường cong elip, mạng tinh thể…
  3. Cơ sở hạ tầng chống thông đồng: tiếp tục được thực hiện và sàng lọc https://ethresear.ch/t/minimal-anti-collusion-infrastructure/5413, bao gồm thêm quyền riêng tư chống lại nhà điều hành, tính toán đa bên theo cách thực tế tối đa…
  4. Oracle: như #16, nhưng thay vấn đề “số liệu thành công” thành vấn đề chung về “dữ liệu trong thế giới thực”.
  5. Nhận dạng người duy nhất (hoặc, nhận dạng bán người duy nhất): như #15, nhưng nhấn mạnh vào giải pháp ít “tuyệt đối”: khiến nó không thể có được nhiều nhận dạng.
  6. Mã hóa đồng hình và tính toán đa bên: cần cải thiện thực tiễn
  7. Cơ chế quản trị phi tập trung: DAO rất tuyệt nhưng hiện tại vẫn còn rất sơ khai; có thể làm tốt hơn
  8. Chính thức hóa hoàn toàn các phản hồi đối với cuộc tấn công PoS 51%: đang diễn ra và sàng lọc https://ethresear.ch/t/responding-to-51-attacks-in-casper-ffg/6363
  9. Nhiều nguồn tài trợ lợi ích công cộng: nên tính phí các tài nguyên có khả năng tắc nghẽn bên trong các hệ thống có hiệu ứng mạng (ví dụ: phí giao dịch), là một vấn đề xã hội cũng như kỹ thuật.
  10. Hệ thống danh tiếng: như #12

Tóm lại, tốc độ giải quyết các vấn đề cơ bản chậm nhưng chắc chắn đang làm tốt, tuy nhiên, các vấn đề ở lớp ứng dụng chỉ mới bắt đầu.

  • Khi Microsoft và Ethereum đứng chung một chiến tuyến, giá ETH phản ứng như thế nào?
  • Cha đẻ Bittorrent không cùng chiến tuyến với Ethereum

Thùy Trang

Theo AZCoin News

• Cập nhật tin tức tại Telegram